Kullanıcı Adı:

Beni Hatırla

Şifre:

Şifremi Unuttum

Ana Sayfa | Tasavvuf Akademisyenleri | Tasavvufî Yayınlar | Tasavvuf Dergisi | Konuk Defteri | Fotoğraflar | İletişim | Haberler

MEVLÂNÂ’NIN MESNEVÎ’SİNDE GEMİ METAFORU
(THE SHIP METAPHOR IN MASNAWI OF MAWLANA)
Yazar : Bekir Köle
Türü : Makale
Baskı Yeri/Yılı : Sinop / 2016
Dergi : Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi
Cilt : 9
Sayı : 42
Sayfa : 1869-1877
Görüntülenme : 7485
İndirilme Sayısı : 32
  Bu eserin tam metnini indirmek için tıklayın

Özet

İslâm’ın ana kaynakları Kur’ân ve Sünnette yer alan metaforik/mecazî anlatım metodu, İslâmî ilimlerden derunî ve içsel yapısıyla öne çıkan tasavvufta da oldukça yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Sûfîler bu yöntemle, mücerret kavramları ve özellikle de bir kısım ilahî hakikat ve hikmetleri daha etkili bir şekilde aktarma imkânı bulmuşlardır. Ayrıca bu şekilde, mesajlarının daha geniş kitlelere ulaşmasını sağlamışlardır.
Tasavvufî düşüncede söz konusu amaçla kullanılan metaforlardan birisi de gemidir. Gemi, genellikle kurtuluş ve selametin bir simgesi olarak kullanılagelmiştir. Eserlerinde bu tür metaforlara oldukça yer veren bir sûfî olarak Mevlânâ’nın adı öne çıkmaktadır. O, Mesnevî’sinde, bireyin manevî gelişiminde önemli bir etkisi olan velileri Nuh’un gemisine benzetirken; halkın zarar veren sohbetlerini ise tufana teşbih etmektedir. Yine Mevlânâ, dünyayı denize, insanı da gemiye benzetmektedir. Geminin ayakta durabilmesi için suya/denize ihtiyacı vardır. Ancak gemi delikse su alır ve batar; değilse suyun üzerinde rahatlıkla dolaşır. Ayrıca su, geminin altında kaldıkça onu yüzdürür; içine girdiğinde ise batırır. Benzer şekilde insan da, kalbini işgal etmeyen dünyalıktan zarar görmez. Aksi takdirde dünyanın onun iç âlemini batırmasına izin vermiş olur. Mevlânâ, başka bir yerde de bütün bedenleri gemiye benzeterek herkesin aynı denizde yüzdüğünü nazara verir. Ancak ne var ki, bazı insanların kör olduğunu ve gemilerinin birbirlerine çarpıp durduğunu belirtir. Mevlânâ, Kur’ân’da Hızır (a.s.)’ın gemiyi delişini anlatırken ise bu fiilin, zahiren her ne kadar zarar vermek olarak görünse de aslında bin kere sağlamlık olduğunu ifade etmekte ve burada da gemiyi bir metafor olarak kullanmaktadır. Buna benzer birçok misalde Mevlânâ, bireyin manevî tekâmül sürecinde karşılaşacağı tehlikeli noktaları metaforlara başvurarak müşahhas bir şekilde ortaya koymaktadır. Bundan dolayı makalede, Mevlânâ’nın Mesnevî’de gemi metaforuyla insanlığa vermek istediği mesajlar ele alınmıştır.
 

Anahtar Kelimeler

Mesnevî, Metafor, Gemi, Deniz, Nuh.
 

Abstract

The metaphorical/figurative expression method which is used in the main sources of Islam, the Quran and the Sunnah, is also widely used in Sufism which is highlighted with its internal structure and one of inward Islamic sciences. Sufis had the opportunity to more effectively transfer abstract concepts especially part of divine truth and wisdom with this method. Also in this way, they have provided to reach their messages to wider audiences.
One of the metaphors used in Sufi thought is the ship for the purpose as mentioned. The ship has been used often as a symbol of redemption and salvation. The name of Mawlana as a Sufi stands out as he give quite place to such metaphors in his works. In his Masnawî, he compares the walis/saints who have a significant impact in the development of an individual's spiritual to the ark and he compares the damaging public chat to the deluge. Again Mawlana compares the world to the sea and the human to the ship. The ship needs to water/the sea to swim. If the ship has holes, it sinks into the water. If not it easily floats on the water. Also the water makes the ship swim if it is under the ship, if it is in/enters the ship it makes the ship sink. Similarly, the people do not get harmed from worldy goods which do not occupy their hearts. Otherwise, they allow the earth make their inner world sink. Mawlana, elsewhere compares all the bodies of people to the ships which are floating in the sea together. However,he indicates that some people are blind and vessels bump into each other. When Mawlana describes the making holes to the ship of Khidr in the Quran, he says it appers damaging the ship but in fact he expresses it is stability a thousand times and he evaluates the ship as a metaphor here. Mawlana in many similar examples reveals the dangerous points when the human will face in the process of spiritual evolution by using metaphors in a concrete form. Therefore, Mawlana’s messages that he wants to give to mankind in Masnawî has been dealt by the metaphor of the ship in this article.
 

Keywords

Masnawî, Metaphor, Ship, Sea, Noah.
 

Gelişmiş Arama

Hızlı Erişim

Sayaç

Dost Site

Kullanılabilir renk seçenekleri
AYDINLI WEB TASARIM --> İrtibat için: aaydinli@gmail.com

Site Yöneticisi: Halil İbrahim Şimşek

bilgi@tasavvufakademi.com